Chùa Bà Thiên Hậu - Lái Thiêu

"Chùa Bà Lái Thiêu, còn gọi là Thiên Hậu Cung, được hình thành từ khoảng cuối thế kỷ XIX do cộng đồng người Hoa sinh sống tại Lái Thiêu, gồm các bang Triều Châu, Quảng Đông, Phúc Kiến và Hẹ, cùng nhau góp công dựng lập để thờ Thiên Hậu Thánh Mẫu – vị nữ thần được xem là người bảo hộ cho ngư dân và thương nhân đi biển. Theo tư liệu còn lưu giữ, trong chùa có quả chuông đồng khắc niên hiệu “Đồng Trị năm thứ chín” (1870), cho thấy nơi đây đã có cơ sở thờ tự từ rất sớm. Ban đầu, chùa tọa lạc gần rạch Hương Chủ Hiếu, sau đó được di dời về vị trí hiện nay và được trùng tu nhiều lần, đáng kể nhất là vào năm 1971. Kiến trúc chùa mang đậm phong cách Trung Hoa cổ truyền với mái ngói âm dương, hình rồng phượng, cá chép hóa rồng cùng ba gam màu đặc trưng đỏ, nâu và vàng, tạo nên vẻ uy nghi, rực rỡ nhưng vẫn giữ được nét linh thiêng.
Về truyền thừa và hoạt động tín ngưỡng, chùa Bà Lái Thiêu là một trong những trung tâm thờ Thiên Hậu Thánh Mẫu tiêu biểu của người Hoa Nam Bộ, được xem như một chi nhánh trong hệ thống tín ngưỡng Thiên Hậu trải dài từ Nam Trung Hoa đến Việt Nam. Khác với chùa Phật giáo Việt có trụ trì, Thiên Hậu Cung hoạt động theo mô hình hội quán, do các bang hội người Hoa tại Bình Dương cùng nhau quản lý, trông coi và duy trì các hoạt động tôn giáo. Hằng năm, chùa tổ chức lễ vía Bà Thiên Hậu vào ngày 23 tháng 3 âm lịch với nhiều nghi thức truyền thống như rước kiệu, múa lân sư rồng và dâng hương cầu phúc, thu hút hàng nghìn người dân và du khách đến chiêm bái. Qua hơn một thế kỷ tồn tại, chùa không chỉ là nơi gửi gắm niềm tin tâm linh mà còn là biểu tượng của sự đoàn kết, kế thừa và bảo tồn giá trị văn hóa của cộng đồng người Hoa tại Bình Dương."
Hằng ngày, chùa mở cửa đón khách đến lễ bái, cầu bình an và tài lộc. Vào các ngày rằm, mồng một và dịp lễ lớn như Tết Nguyên Đán, Rằm tháng Giêng, Rằm tháng Bảy, chùa tổ chức nghi lễ dâng hương và cầu an cho bá tánh. Đặc biệt, lễ vía Bà Thiên Hậu vào ngày 23 tháng 3 âm lịch là sự kiện lớn nhất trong năm, có rước kiệu, múa lân sư rồng và nhiều hoạt động văn hóa dân gian thu hút đông đảo khách hành hương. Các sinh hoạt tại chùa không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn góp phần duy trì bản sắc văn hóa và sự đoàn kết của cộng đồng người Hoa ở Bình Dương.